đặc Sản Nam định , Món ngon Nam định

Đặc Sản Nam định , Món ngon Nam định

Cá nướng úp chậu :
Món cá nướng này là một đặc sản “hiếm có, khó tìm”, nếu có người thân quen, bạn nên đặt trước, nếu không sẽ chẳng bao giờ được nếm thử.
Nếu có dịp ghé qua xã Phương Đinh, huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định những ngày đầu xuân, vào bất cứ gia đình nào, bên cạnh những món ăn truyền thống, bạn sẽ được chủ nhà mời một món cá nướng rất đặc biệt, ăn xong bạn còn muốn… xin về.
Đó là món cá nướng úp chậu với phần da cá vàng ươm, giòn dai như mực nướng, phần thịt chắc nịch, thơm phức. Món cá chỉ cần bảo quản trong ngăn lạnh hoặc treo gác bếp có thể để được cả tuần. Khi ăn, chỉ cần nướng qua than hoa dăm mười phút là có thể nhậu hết vài cút rượu.
Không biết món cá này xuất hiện từ bao giờ nhưng theo nhiều người dân trong xã Phương Định, cứ khoảng 25 Tết, nhà nhà lại nô nức đi đánh cá, mua cá để làm món cá nướng có một không hai này.
Loại cá để nướng thường dùng để nướng là cá trắm cỏ (từ 2 đến 5 cân), cá chép (từ 1 - 1,5 cân).  Cá chép chỉ cần mổ bụng, rửa sạch, còn các loại cá to, chủ nhà thường phải cắt làm 2 hoặc 3 khúc. Sau đó, thâm ướp gia vị, hành, sả, thì lá, gừng… để ngấm khoảng 30 phút.
Tiếp đó, những chú cá tươi roi rói sẽ được “nhốt” vào một chiếc… chậu nhôm chuyên dụng, xung quanh xếp gạch và lót một lớp rơm, lá chuối bên dưới. Đến đây, rất nhiều du khách ngạc nhiên vì làm sao cá úp chậu lại có thể chín được? Câu trả lời là nhờ vào sự khéo léo, kiên trì và một “bí  kíp” gia truyền trong việc nướng cá.
Khi đã kiểm tra chậu úp cá chắc chắn, đầu bếp bắt đầu trải rơm đốt xung quanh thành chậu, phía trên chậu liên tục trong 30 phút. Rồi phủ kín chậu bằng một lớp chấu dày, tiếp tục đốt rơm và chấu lẫn lộn trong vòng… 5 tiếng.
Món cá nướng này “ăn đứt” các loại “mầm đá” của Trạng Quỳnh xa xưa, vì đó mới chỉ đi được nửa thời gian để cho ra sản phẩm. Đầu bếp gạt hết lớp chấu và rơm trên chậu, nhẹ nhàng dùng kẹp tre mở chậu để lật cá. Bây giờ, một mặt cá đã chín vàng, khô, mùi thơm ngào ngạt. Cẩn thật lật mặt sau của cá, đầu bếp lại tiếp tục “chiến đấu” với rơm, chấu thêm 5 tiếng nữa thì món cá nướng úp chậu mới hoàn thành.
Điều quan trọng nhất, theo anh Đức – người đã làm món cá nướng này 5 năm chia sẻ là phải kiên trì và biết “điều lửa” để sao cá chín nhờ nhiệt hấp thụ qua chậu chứ không được để lửa bén vào bên trong, cá sẽ bị chín cháy, hoặc bị chảy nước.

Bánh gai Nam Định
Bánh gai Nam Định ăn ngon và dẻo. Vị ngon xuất phát từ bột nếp trộn bột lá gai thơm lừng, từ nhân đỗ xanh bùi lựng.
Từ xưa, Nam Ðịnh vẫn có truyền thống làm bánh gai, lá gai ngay Cầu Ốc cũng có nhiều nhà trồng. Bánh bóc không bị dính lá, khi ăn nhân không bị rơi.

Làm một chiếc bánh gai đúng tiêu chuẩn không phải dễ. Nguyên liệu làm bánh thật cầu kỳ về kỹ thuật. Lá gai có thể nhiều nơi trồng, nhưng lá gai ít chát có độ ngậy và thơm hơn cả là lá gai Trực Ninh, Xuân Trường. Lá gai thu hoạch vào tháng ba, tháng tư trong năm. Phải chọn lá gai không sâu, ngắt cuống đem phơi rồi nghiền thành bột, sấy khô, đóng bao cất nơi cao ráo.
Thường 1kg bột nếp với 1/2kg bột lá gai có thể làm được 20 chiếc bánh. Nhân bánh gai phải dùng loại đỗ xanh vỏ mốc, nở và thơm hơn đỗ thường. Ðỗ xanh vỏ mốc có khi đắt hơn tới bảy, tám giá cũng phải mua để dành. Nhân đỗ thì tùy, bởi có lúc người ăn thích áo mỏng nhân nhiều; có lúc khách hàng lại muốn áo dày nhân ít thôi.
Bánh gai làm bằng loại lá gai đúng tiêu chuẩn thường có mầu xanh đen. Khi gói lá ngoài bánh phải gói dầy một chút để bảo vệ bánh lâu khô.
Món cá này giờ trở thành đặc sản của người xã Phương Định, là một món ăn mời khách và món quà biếu dân dã nhưng cũng rất lạ và độc đáo. Nếu có dịp du xuân trên miền đất của các vị vua Trần dịp đầu xuân, bạn nhớ ghé qua đây (cách thành phố Nam Định khoảng 30 km) để thưởng thức món cá đặc biệt này.

Kẹo sìu châu Nguyên Hương
Ăn miếng kẹo Sìu châu giòn tan, thơm bùi và ngọt thanh mà không dính răng. Thưởng thức kẹo cùng một chén trà nóng trong không khí se lạnh và lất phất mưa xuân thì ngon không gì bằng.
Nhắc đến hai câu thơ ấy ngày Tết đến xuân về, người ta nhớ ngay tới vị ngọt ngào, giòn tan của kẹo Sìu Châu xứ thành Nam, thứ kẹo quyện giữa hạt vừng, hạt lạc và bàn tay khéo léo của con người nơi đây làm cho vị tết thêm đậm đà, tinh khiết.
Nếu có dịp về đất Nam Định những ngày này, không khí làm kẹo Sìu nhộn nhịp khắp các lò, các xưởng. Bởi đây là thứ kẹo thường được ưa chuộng vào những ngày Tết, một miếng kẹo nhấm nháp cùng ly trà xanh, chúc tụng nhau đầu xuân được xem là nét văn hóa vẫn còn lưu giữ trong nhiều gia đình.
Kẹo Sìu châu gần giống với kẹo lạc nhưng thơm và ngon hơn. Ngay cái tên kẹo Sìu Châu cũng gây cho nhiều người sự tò mò, thích thú. Theo người dân Nam Định, cái tên kẹo Sìu Châu đã có từ rất lâu đời và gắn liền với một cửa hàng làm kẹo ngon có tiếng. Cửa hàng đó được đặt trước đền Triều Châu ngay bến Ngự sông Vị hoàng (con sông lấp nổi tiếng trong thơ Tú Xương), nên nhân dân quanh vùng quen gọi là kẹo ngon trước cửa đền Triều Châu, rồi gọi đơn giản hơn cho dễ nhớ là kẹo Triều Châu, rồi thành kẹo Sìu Châu hay kẹo Sìu như ngày nay.
Nguyên liệu làm kẹo Sìu châu rất dễ kiếm, gồm lạc, vừng, đường, mạch nha. Lạc chọn làm kẹo phải được chọn lọc cẩn thận từ những hạt lạc to, mẩy, bóng vỏ và tròn, khi rang chín phải giòn, thơm bùi, vỏ săn lại. Vừng có thể là vừng trắng hoặc vừng đen, mỗi loại vừng sẽ làm cho kẹo Sìu ngon một vị và màu sắc cũng khác nhau. Sau khi vừng và lạc rang chín sẽ được tách vỏ, sẩy cho thật sạch.
Khâu tiếp theo nấu đường với mạch nha trên bếp to lửa, khi hỗn hợp đường sôi lên thì cho lạc và vừng vào đảo đều tay sao cho lạc và vừng quyện lấy nhau cho đến khi sóng sánh màu nâu hồng là được. Bước cuối cùng là đổ hỗn hợp kẹo còn nóng lên khay có bột nếp để kẹo chống ẩm và nhanh tay cán mỏng kẹo để cắt thành phên hay chia thành từng miếng vuông nhỏ cho vừa miệng.
Ăn miếng kẹo Sìu châu giòn tan, thơm bùi và ngọt thanh mà không dính răng. Thưởng thức kẹo cùng một chén trà nóng trong không khí se lạnh và lất phất mưa xuân thì ngon không gì bằng.
Ngày nay, kẹo Sìu Châu được biết đến là thứ kẹo quê dân dã không thể thiếu khi Tết đến xuân về và là thứ kẹo ngon rất đỗi tự hào của vùng đất học, đất văn xứ Thành Nam.

Bãnh nhãn Hải Hậu :
Mỗi vùng quê nông thôn Việt Nam nào cũng có thứ quà bánh đặc sản riêng nổi tiếng như bánh cáy Thái Bình, bánh đậu xanh Hải Dương, cu đơ Hà Tĩnh hay mè xửng Huế … Ở vùng quê Hải Hậu tỉnh Nam Định cũng có bánh nhãn – đặc sản quê hương.  
Bánh nhãn không phải được làm từ long nhãn hay có hương thơm của nhãn mà chỉ đơn giản vì nó tròn và có màu giống quả nhãn. Bánh được làm từ một trong những sản phẩm nông sản của vùng đất nông nghiệp giàu có – loại gạo nếp hương hay nếp cái hoa vàng Hải Hậu từng nổi tiếng trong nước và xuất khẩu ra nước ngoài.
Bánh nhãn àm rất công phu, cần phải có khâu chuẩn bị nguyên liệu kĩ lưỡng gồm gạo nếp, trứng gà, đường kính và mỡ lợn. Gạo nếp chọn loại đều hạt đem ngâm và xay thành bột thật nhuyễn nhào với trứng gà như vậy khi làm bánh mới ngon, rán không bị phồng rộp. Rán bánh và thắng đường là một khâu cũng rất quan trọng, như thế bánh mới ngấm mỡ từ vỏ vào trong ruột. Lúc rán phải giữ cho ngọn lửa nhỏ, phồng đủ độ thì vớt ra để ráo mỡ. Đun chảy đường trong chảo đến khi sánh vừa độ thì cho bánh đã được rán vào đảo đều tay, lớp nước đường thấm cả vào bên trong và bọc lấy bên ngoài bánh tạo thành lớp vỏ có độ bóng và thêm vị ngọt, giòn cho bánh. Bánh nhãn đạt tiêu chuẩn phải có màu giống quả nhãn và đều nhau nhìn bề ngoài có độ bóng. Khi ăn có độ giòn và có vị mát. Hiện nay do sử dụng công nghệ bảo quản hiện đại bánh có thể để được lâu mà vẫn đảm bảo được chất lượng. Bánh nhãn là món quà biếu không thể thiếu trong những chuyến đi xa của những người con xa xứ đất Thành Nam.
Ai đã từng thưởng thức bánh nhãn hẳn không quên hương vị thơm giòn, béo ngậy của bánh. Ngày nay bánh nhãn có mặt khắp nơi trong tỉnh Nam Định, góp phần làm phong phú thêm văn hóa ẩm thực của địa phương và tạo ra hương vị riêng đặc sắc của vùng quê đồng bằng ven châu thổ sông Hồng.

Đặc Sản Khác :
- Đặc sản bánh nhãn, kẹo Sìu Châu thì mua ở phố Bắc Ninh là chuẩn nhất
- Đặc sản bánh gai mua ở cuối phố Trần Hưng Đạo gần nhà thờ lớn 
- Bánh xíu báo thì mua hàng đối diện trường tiểu học Phạm Hồng Thái
- Sữa chua, caramen thì gần nhà trẻ 8/3
- Bánh khúc ở phố gần nhà thờ lớn, từ Hàng Thao đi lên ,ngay chân cầu Đò Quan.
- Bánh cuốn làng kênh là ngon nhất
- Kem xôi, chè bưởi ở cuối Nguyễn Du gần hồ Vị Xuyên
- Xôi xíu ở Hàng Sắt, ngay đầu giao Bắc Ninh
- Bánh gối bánh khoai ở Bắc Ninh
- Bánh chuối bánh bột lọc ở Hai Bà Trưng 
- Bún chân giò hàng gần Siêu thị Big C